Inkluzywność — więcej niż deklaracje
Inkluzywne środowisko pracy to obecnie stały element strategii wielu firm. Aż 71% przedsiębiorstw oferuje elastyczne formy zatrudnienia, a połowa aktywnie wdraża rozwiązania ograniczające dyskryminację w rekrutacji. Jednak, jak pokazują badania OLX Praca, bariery wykluczające kandydatów zaczynają się przed etapem rekrutacji – związane z brakiem transportu, obowiązkami opiekuńczymi czy zdrowiem.
Transport i lokalizacja ograniczają zatrudnienie
Codziennie ok. 15 mln Polaków boryka się z ograniczeniami komunikacyjnymi, szczególnie mieszkańcy małych miejscowości, z których co piąta jest niemal odcięta od transportu publicznego. Aż 26% ankietowanych nie może znaleźć pracy w miejscu zamieszkania lub ma problem z dojazdem, szczególnie osoby do 50. roku życia zamieszkujące wsie oraz małe i średnie miasta.
Dla nich optymalnym rozwiązaniem jest praca zdalna, która cieszy się dużym zainteresowaniem (oferty pracy zdalnej zbierają ponad pięć razy więcej aplikacji niż stacjonarne). Niestety liczba ofert do pracy z domu zmniejszyła się w ciągu roku o niemal 50%, co może utrudnić dostęp do rynku pracy wykluczonym komunikacyjnie.
"Oferty pracy zdalnej to często zajęcia dorywcze, ale dla osób z problemami komunikacyjnymi często jedyna szansa na zatrudnienie." — Konrad Grygo, OLX Praca
Role opiekuńcze to kolejna bariera
Aż 25% osób pozostaje poza rynkiem pracy z powodu obowiązków opiekuńczych, głównie kobiet w wieku 29-44 lat. Problem ten ogranicza rozwój kariery oraz możliwości całej gospodarki, szczególnie przy starzejącym się społeczeństwie (wg Eurostatu w 2050 niemal co trzeci Polak będzie seniorem).
Skutecznym rozwiązaniem może być praca w niepełnym wymiarze godzin — średnia liczba odpowiedzi na takie oferty jest prawie dwukrotnie wyższa niż na pełny etat, mimo że ich liczba spadła o 20% w ciągu roku.
"Po pojawieniu się dziecka aktywność zawodowa kobiet spada niemal o 1/3 i nie wyrównuje się aż do dorosłości dzieci." — Andrzej Kubisiak, Polski Instytut Ekonomiczny
Zdrowie jako kluczowy czynnik wykluczenia
Problemy zdrowotne to jedna z najważniejszych przyczyn bierności zawodowej. W I kwartale 2025 roku aż 1,1 mln Polaków było bez pracy z powodu choroby lub niepełnosprawności. 26% ankietowanych wskazało kłopoty ze zdrowiem jako główną barierę w podjęciu zatrudnienia.
Pracodawcy powinni oferować elastyczne godziny, pracę zdalną oraz dostosowanie stanowisk, aby lepiej wykorzystać potencjał osób z ograniczeniami zdrowotnymi.
"Aktywność zawodowa osób z niepełnosprawnościami w Polsce wynosi 35% vs. 55% średnio w UE. Należy zapewnić transport, dostosować miejsca pracy i ułatwiać pracę zdalną." — Andrzej Kubisiak
Rosnąca bierność zawodowa i potencjał seniorów
W I kwartale 2025 liczba osób biernych zawodowo wzrosła do 12,7 mln, z czego 61% to seniorzy. Wiele z nich chce pracować nie tylko dla pieniędzy, ale także dla kontaktu i poczucia wartości (41% gotowych podjąć aktywność zawodową, 45% wskazuje na brak kontaktów społecznych).
Kamil Szabłowski z OLX podkreśla, że ważne jest przejście od inkluzywnej kultury firm do włączającego rynku pracy, rozumianego szeroko, z uwzględnieniem zmian demograficznych i postępu technologicznego.
Pracownicy 50+ i bariery formalne
Mniej niż połowa osób 50+ jest aktywna zawodowo, a po 55. roku życia aktywność spada. Pracodawcy obawiają się zatrudniania osób przedemerytalnych, głównie ze względu na ograniczenia zwolnień przy umowie o pracę. Z kolei pracy na umowę zlecenie próbuje się unikać z powodu ryzyka kontroli Państwowej Inspekcji Pracy.
Anna Wicha (Adecco) zwraca uwagę, że wiele osób 50+ chciałoby pracować na mniejszy etat, co byłoby korzystne zarówno dla nich, jak i rynku pracy, ale obecnie rynek zatrudnienia tego nie umożliwia.
Źródło: pulshr.pl