Start systemu kaucyjnego od 1 października 2025

Od 1 października 2025 roku w Polsce rozpoczęcie obowiązywania systemu kaucyjnego nakłada na duże sklepy (powyżej 200 m²) obowiązek przyjmowania pustych opakowań i zwracania kaucji klientom. Mniejsze placówki będą pobierać kaucję, ale udział w odbiorze butelek pozostanie dla nich dobrowolny.

Zakres opakowań objętych systemem

• Butelki plastikowe jednorazowego użytku do 3 litrów,
• Metalowe puszki do 1 litra,
• Szklane butelki wielorazowego użytku do 1,5 litra od 1 stycznia 2026 roku.

System nie obejmie natomiast szklanych butelek jednorazowego użytku ani opakowań po mleku i wyrobach mlecznych, które zostaną wyłączone z powodu kwestii sanitarnych.

Kaucje i zasady zwrotu

Kaucja za butelki plastikowe i puszki wyniesie 0,50 zł za sztukę, a za szklane butelki wielokrotnego użytku 1 zł. Użytkownik będzie mógł zwrócić opakowanie do specjalnych maszyn ustawionych m.in. w sklepach lub w ramach zbiórki ręcznej, bez konieczności okazywania paragonu. Opakowania muszą być puste, nienaruszone i z czytelnym kodem kreskowym.

Plany rozszerzenia o szkło jednorazowe

Wiceminister klimatu Anita Sowińska zapowiedziała, że podejmie inicjatywę włączenia szklanych butelek jednorazowego użytku do systemu kaucyjnego. Obecnie takie butelki nie są objęte kaucją ze względu na sprzeciw małych sklepów, które argumentują, że nie poradzą sobie z ich logistyką.

„Nie jest wykluczone, że w przyszłości włączymy szkło jednorazowego użytku i taką inicjatywę na pewno podejmę. Natomiast to nie znaczy, że ona będzie przyjęta, bo ona musi być poddana konsultacjom” — Anita Sowińska, wiceminister klimatu

Temat ten jest obecnie analizowany, także pod kątem formalnym, czy będzie wymagał nowelizacji ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych. Nie wyklucza się również, że operatorzy systemu kaucyjnego mogą sami wprowadzić tę zmiany.

Znaczenie opakowań wielokrotnego użytku

Ministerstwo podkreśla, że szklane butelki wielokrotnego użytku są kluczowe dla gospodarki o obiegu zamkniętym. Jedna butelka zwrotna może zastąpić nawet 20 butelek jednorazowych. Dla porównania, w Niemczech jedna butelka jest zwracana średnio 45 razy, a w Finlandii 33 razy, zanim trafi do recyklingu.

Cele systemu kaucyjnego

System kaucyjny ma na celu zmniejszenie ilości zmieszanych odpadów komunalnych oraz zwiększenie poziomu recyklingu. Nieodebrana kaucja finansuje dalsze funkcjonowanie systemu i motywuje do zwrotu opakowań, co zwiększa odzysk surowców do produkcji nowych opakowań.

Źródło: Bankier.pl