Mała skala sektora bankowego w Polsce

Według raportu Związku Banków Polskich "Polska i Europa: inwestycje, bezpieczeństwo, przyszłość" polski sektor bankowy, mimo solidnych podstaw kapitałowych, jest jednym z najmniejszych w Europie pod względem aktywów. Relacja aktywów bankowych do PKB w 2023 r. wynosiła 88,7 proc., co jest poniżej europejskiej średniej.

Również relacja kapitału własnego do PKB plasuje Polskę na przedostatnim miejscu w Europie, a relacja kredytów do depozytów należy do najniższych spośród analizowanych krajów. Mniejsze sektory bankowe od polskiego funkcjonują m.in. na Łotwie, w Rumunii i Słowenii.

Potencjał wzrostu finansowania gospodarki

Sektor bankowy w Polsce ma możliwość zwiększenia finansowania gospodarki o około 380 mld zł, co jest wartością wyższą niż średnia unijna. Prezes ZBP Tadeusz Białek podkreślił:

"Polska gospodarka potrzebuje silnego sektora bankowego, który będzie rozwijał się w tempie przewyższającym wzrost PKB kraju. Tylko dynamiczny rozwój banków zapewni zdolność do finansowania inwestycji niezbędnych dla dalszego wzrostu"

Rentowność sektora i wskaźniki finansowe

Mimo wysokich zysków banki w Polsce osiągają rentowność na poziomie średniej europejskiej. W IV kwartale 2024 r. wskaźnik ROE (rentowności kapitału własnego) wyniósł 14,7 proc., podczas gdy ROA (rentowność aktywów) sięgnął 1,26 proc. Wskaźnik kredytów dla sektora niefinansowego do PKB wyniósł 31,1 proc., co plasuje Polskę w grupie krajów o niskim zaangażowaniu kredytowym, podobnie jak Łotwa, Węgry i Rumunia.

Wyzwania: inflacja, dług publiczny i geopolityka

ZBP zwraca uwagę na kluczowe zagrożenia dla sektora bankowego: inflację, dług publiczny oraz czynniki geopolityczne. Proces dezinflacji w Polsce przebiega wolniej niż w strefie euro, głównie z powodu wzrostu płac i cen w sektorze usług. W lipcu 2025 r. deficyt budżetowy wzrósł do 156,7 mld zł, co znacznie ogranicza przestrzeń do zwiększania deficytu w tym roku.

Tadeusz Białek wskazał także na znaczenie czynników zewnętrznych:

"Wojna rosyjsko-ukraińska, napięcia w relacjach transatlantyckich oraz rosnąca konkurencja ze strony gospodarek pozaeuropejskich to istotne ryzyka dla polskiego sektora bankowego"

Podsumowanie

Polski sektor bankowy, mimo ograniczonej skali względem PKB, dysponuje potencjałem do znaczącego wzrostu finansowania gospodarki. Kluczowe wyzwania to wolniejsza dezinflacja, rosnący dług publiczny oraz niepewna sytuacja geopolityczna, które będą kształtować kondycję sektora w najbliższej przyszłości.