Podatek Belki – skąd się wziął i jak działa?

Podatek Belki, czyli podatek od zysków kapitałowych, został wprowadzony w 2002 roku przez rząd Leszka Millera jako tymczasowe rozwiązanie stabilizujące budżet państwa. Pierwotna stawka wynosiła 20%, od 2004 roku wynosi 19% i obejmuje m.in. odsetki od lokat bankowych, papiery wartościowe, dywidendy oraz inne dochody kapitałowe. Regulują go artykuły 30a i 30b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych[forsal.pl].

Wpływ podatku Belki na oszczędności Polaków

Z danych CBOS wynika, że aż 46% Polaków nie posiada żadnych oszczędności. Jedną z przyczyn jest właśnie podatek Belki, postrzegany jako „kara za oszczędzanie”. Rzecznik Praw Obywatelskich w styczniu 2024 roku zwrócił się do Ministerstwa Finansów z prośbą o ocenę zasadności utrzymywania tego podatku, podkreślając jego negatywne skutki dla budowania kapitału w warunkach wysokiej inflacji. Ministerstwo odpowiedziało, że prowadzi prace nad preferencjami podatkowymi, które miałyby pobudzić oszczędzanie[forsal.pl].

Nieudana próba zniesienia podatku przez Konfederację

W 2024 roku Konfederacja zaproponowała zniesienie podatku od zysków kapitałowych do kwoty 100 tys. zł, jednak projekt został odrzucony w pierwszym czytaniu. Propozycja miała objąć obligatoryjne zwolnienie z podatku od zysków z lokat i obligacji Skarbu Państwa dla większości oszczędzających[forsal.pl].

Rządowy projekt – konto OKI ze zwolnieniem podatkowym

Rządowy projekt zakłada utworzenie osobistego konta inwestycyjnego (OKI), które ma działać na podobnej zasadzie co IKE czy IKZE, oferując zwolnienie z podatku Belki do określonych limitów:

• do 100 tys. zł dla aktywów inwestycyjnych (akcje, obligacje, fundusze),
• do 25 tys. zł dla aktywów oszczędnościowych (lokaty, obligacje oszczędnościowe, gotówka).

W przypadku przekroczenia limitów nadwyżka będzie nadal opodatkowana stawką 0,8–0,9%. Prowadzący OKI mają obowiązek raportowania stanu środków zarówno klientom, jak i fiskusowi. Projekt ma być przyjęty w III kwartale 2025 roku[forsal.pl].

Zapowiedzi Prezydenta RP

Nowo wybrany Prezydent RP Karol Nawrocki w kampanii wyborczej deklarował, że pierwszego dnia urzędowania złoży projekt ustawy znoszącej podatek Belki dla zysków do 140 tys. zł rocznie. Do tej pory inicjatywa nie została formalnie przedstawiona w Sejmie, a ostateczne decyzje zależą od parlamentu i rządu[forsal.pl].

"Podatek Belki od lat jest przedmiotem skarg obywateli, którzy wskazują, że utrudnia on budowanie oszczędności w Polsce." — Rzecznik Praw Obywatelskich

Źródło: forsal.pl