Kiedy przysługuje odszkodowanie za słupy energetyczne?

Odszkodowanie przysługuje właścicielowi działki, gdy zakład energetyczny korzysta z nieruchomości bezprawnie. Dzieje się tak, jeśli słupy lub linie wysokiego napięcia postawiono bez zgody właściciela, umowy o ustanowieniu służebności przesyłu, decyzji administracyjnej lub bez wpisu w księdze wieczystej.

Kto może ubiegać się o rekompensatę?

Prawo do roszczeń ma przede wszystkim właściciel działki, a w niektórych sytuacjach również użytkownik wieczysty. Warto ustalić, czy za infrastrukturą stoi lokalny zakład energetyczny, co można potwierdzić np. na fakturze za prąd.

W jakich sytuacjach można żądać odszkodowania?

Rekompensata przysługuje, gdy infrastruktura:

• uniemożliwia lub utrudnia zabudowę działki,
• obniża wartość rynkową nieruchomości,
• wymaga zachowania pasa ochronnego, ograniczając powierzchnię użytkową,
• została posadowiona bez podstawy prawnej (np. bez służebności).

W takich sytuacjach właściciel może domagać się:

• wynagrodzenia za dotychczasowe korzystanie z nieruchomości,
• ustanowienia służebności przesyłu za stosownym wynagrodzeniem,
• w niektórych przypadkach usunięcia nieużywanych słupów.

Jak sprawdzić, czy słupy zostały ustawione legalnie?

Informacje o służebności przesyłu znajdują się w dziale III księgi wieczystej: „Prawa, roszczenia i ograniczenia”. Można ją sprawdzić online poprzez wyszukiwarkę Ministerstwa Sprawiedliwości. Brak wpisu o służebności może być podstawą do żądania odszkodowania lub usunięcia urządzeń.

Zasiedzenie służebności i przedawnienie roszczeń

Prawo do korzystania z nieruchomości przez przedsiębiorstwo energetyczne może powstać przez zasiedzenie służebności przesyłu:

• po 20 latach, jeśli działało w dobrej wierze,
• po 30 latach, gdy działało w złej wierze, świadome braku podstaw prawnych.

Im dłużej trwa korzystanie z gruntu bez tytułu prawnego, tym trudniej dochodzić roszczeń. Dodatkowo, roszczenia z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości przedawniają się po 6 latach. Można ten termin przerwać, np. występując na drogę sądową lub próbę ugodową.

Wpływ planu zagospodarowania przestrzennego na wartość działki

Obecność słupów i linii wysokiego napięcia często wiąże się z wprowadzeniem stref ochronnych w miejscowych planach zagospodarowania. Ograniczają one możliwości zabudowy, zakazują sadzenia wysokich drzew czy prowadzenia niektórych działalności, przez co obniżają wartość rynkową działki, co wpływa na wysokość odszkodowania.

Jak wysokość odszkodowania jest ustalana?

Kwota rekompensaty ustalana jest przez rzeczoznawcę majątkowego, który bierze pod uwagę:

• aktualną wartość rynkową nieruchomości,
• rodzaj i napięcie linii (im wyższe, tym większe ograniczenia),
• powierzchnię działki wyłączoną z użytkowania,
• spadek atrakcyjności terenu pod zabudowę lub sprzedaż.

W praktyce odszkodowania sięgają od kilku do kilkudziesięciu tysięcy złotych, zależnie od wielu czynników i okresu bezumownego korzystania, czasem obejmując okres do 10 lat wstecz.

Krok po kroku – jak uzyskać odszkodowanie?

Sprawdź księgę wieczystą i miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.

Ustal właściciela infrastruktury – najczęściej jest to lokalny zakład energetyczny.

Zgromadź dowody: zdjęcia, mapy geodezyjne, dokumentację administracyjną.

Wezwij przedsiębiorstwo do zapłaty – najlepiej na piśmie, wraz z wyceną roszczenia.

Zleć wycenę rzeczoznawcy majątkowemu, aby udokumentować szkodę.

Negocjuj ugodę – powszechnie preferowaną przez firmy energetyczne.

W razie braku porozumienia złóż pozew do sądu.

Prawo do odszkodowania przysługuje, jeśli przedsiębiorstwo energetyczne korzysta z działki bezprawnie, nie mając umowy ani pozwolenia – to podstawa skutecznego dochodzenia roszczeń. — Ekspert rynku nieruchomości

Źródło: forsal.pl