Zaostrzone kontrole zwolnień lekarskich przez ZUS

Od stycznia 2025 roku ZUS rozszerzył uprawnienia dotyczące kontroli zwolnień lekarskich, co ma przeciwdziałać nadużyciom i wyłudzeniom zasiłków chorobowych. Obok tradycyjnych wizyt kontrolerów w miejscu zamieszkania chorego, instytucja korzysta obecnie z nowych metod weryfikacji.

Co dokładnie kontroluje ZUS?

ZUS prowadzi dwa typy kontroli zwolnień lekarskich:

• Kontrola orzekania o czasowej niezdolności do pracy – wykonywana przez lekarzy orzeczników ZUS, którzy mogą zlecać badania, konsultacje specjalistyczne lub wymagać dokumentacji medycznej, by zweryfikować zasadność wystawionego L4.
• Kontrola wykorzystania zwolnienia lekarskiego – prowadzona przez pracowników ZUS i pracodawców zatrudniających co najmniej 20 osób. Sprawdza, czy chorujący korzysta ze zwolnienia zgodnie z jego przeznaczeniem.

Nowe metody kontroli i monitoring aktywności

Inspektorzy coraz częściej analizują media społecznościowe – zdjęcia z wakacji, relacje sportowe lub informacje o podejmowaniu działalności zarobkowej podczas chorobowego mogą zostać wykorzystane jako dowód na nadużycia. Ponadto od początku 2025 roku ZUS ma prawo do niezapowiedzianych wizyt w miejscu zamieszkania osoby na L4 oraz monitorowania aktywności zawodowej, w tym również tej nieformalnej czy w ramach nierejestrowanej działalności.

Co może skutkować cofnięciem świadczeń?

ZUS przypomina, że okres zwolnienia lekarskiego to czas na rekonwalescencję, a nie na dodatkowe zajęcia czy urlop. Dozwolone są jedynie zwykłe czynności życia codziennego, jak wyjście po leki czy wizyta u lekarza. Wszelkie objawy aktywności wykraczającej poza ten zakres, zwłaszcza praca lub intensywne wyjazdy, mogą zostać przez ZUS zakwestionowane i skutkować:

• wstrzymaniem wypłaty zasiłku na cały okres L4,
• nakazem zwrotu nienależnie pobranych świadczeń,
• utrudnieniami w dalszym korzystaniu ze zwolnień lekarskich.

Uprawnienia pracodawców

Od 2025 roku także pracodawcy zatrudniający powyżej 20 osób mogą przeprowadzać samodzielne kontrole wykorzystania L4, co dodatkowo zwiększa nadzór nad prawidłowym korzystaniem ze zwolnień lekarskich.

„Czas zwolnienia lekarskiego nie jest czasem, którym ubezpieczony może swobodnie dysponować, tak jak np. urlopem wypoczynkowym” — informuje ZUS.

Źródło: farmer.pl