Projekt ustawy o wsparciu dla producentów zbóż i oleistych

W Sejmie złożono projekt ustawy przewidujący szczególne wsparcie finansowe dla rolników produkujących zboża i nasiona oleiste w 2025 roku. Ma to zrekompensować straty wywołane spadkiem cen skupu w drugiej połowie roku.

Kto i na jakich warunkach otrzyma dopłatę?

Z pomocy będą mogli skorzystać rolnicy, którzy:

• w 2024 r. złożyli wniosek o płatności bezpośrednie i zadeklarowali powierzchnię upraw zbóż,
• między 1 lipca a 31 grudnia 2025 r. sprzedali zboża lub nasiona podmiotom zajmującym się skupem lub przetwórstwem,
• ponieśli stratę gospodarczą spowodowaną drastycznym spadkiem cen,
• prowadzą gospodarstwo do 300 ha użytków rolnych.

Wsparcie ma szczególnie pomóc średnim i małym gospodarstwom, które mają trudności ze znoszeniem spadków cen.

Wysokość dopłat i składanie wniosków

Dopłaty będą liczone jako iloczyn powierzchni upraw i stawki wsparcia przypisanej do konkretnego zboża:

• 2200 zł/ha – pszenica konsumpcyjna,
• 1750 zł/ha – kukurydza, rzepak i rzepik,
• 1035 zł/ha – jęczmień i pszenżyto,
• 975 zł/ha – żyto, owies i mieszanki zbożowe.

Wnioski będzie można składać w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) od 1 października 2025 r. do 10 stycznia 2026 r. Do wniosku należy dołączyć:

• oświadczenie o sprzedaży zbóż lub nasion w okresie od 1 lipca do 31 grudnia 2025 r.,
• faktury VAT potwierdzające tę sprzedaż,
• pełne dane identyfikacyjne gospodarstwa.

Decyzje o przyznaniu dopłat będą wydawane w ciągu 60 dni od złożenia wniosku.

Aktualna sytuacja cen i kryzys na rynku

Ceny zbóż w 2025 roku, zwłaszcza pszenicy, kukurydzy, rzepaku i owsa, utrzymują się na bardzo niskim poziomie ze spadkową tendencją w ostatnich miesiącach, co pogarsza sytuację finansową rolników. Dla porównania, ceny we wrześniu 2025 r. są niższe niż we wrześniu 2024 r. – z wyjątkiem rzepaku, który utrzymuje się na podobnym poziomie.

Rolnicy zmagają się z niskimi cenami skupu, wysokimi wymaganiami jakości oraz konkurencją ze strony importowanego zboża, np. z Ukrainy. 6 września 2025 r. w Medyce odbył się protest rolników przeciwko tym problemom.

„Jesteśmy pod ścianą, nie ratują nas kredyty, tylko możliwość sprzedaży zboża. Dwa lata temu zaczynaliśmy protesty przeciwko napływowi zboża z Ukrainy. Dzisiaj sytuacja się powtarza - pszenica kosztuje tyle, co 25 lat temu.” — Roman Kondrów, Podkarpacka Oszukana Wieś

Rolnicy podkreślają, że nierówne warunki konkurencji spowodowane m.in. zakazem niektórych środków ochrony roślin w Polsce, utrudniają walkę o przetrwanie na rynku.

Apel KRIR do Ministra Rolnictwa

Krajowa Rada Izb Rolniczych (KRIR) zwróciła się do Ministra Rolnictwa o pilną interwencję w sprawie dramatycznie niskich cen skupu, których skutkiem są rosnące problemy z zbytem zbóż. Propozycją KRIR jest również zwiększenie produkcji spirytusu z krajowych zbóż poprzez podniesienie domieszki etanolu w paliwach i dopłaty do produkcji spirytusu ze zbóż (poza kukurydzą), co mogłoby istotnie podnieść popyt i ceny skupu.

Finansowanie i perspektywy projektu

Projekt ustawy przewiduje, że wsparcie będzie pochodzić z budżetu państwa, a jego maksymalny koszt nie przekroczy 3 mld zł. Jeśli ustawa zostanie uchwalona, zacznie obowiązywać z dniem ogłoszenia.

W obliczu trwającego kryzysu rolniczego i zapowiedzi kolejnych protestów, rozwiązania proponowane ustawą mogą być ważnym elementem stabilizacji sytuacji w sektorze rolnictwa.

Źródło: forsal.pl