Katowice pionierem podwyżek podatku

Katowice jako pierwsze zastosowały wyższą stawkę podatku od nieruchomości dla deweloperów posiadających niesprzedane mieszkania. Zamiast stawki dla lokali mieszkalnych wynoszącej około 1,19 zł za m², nałożono podatek na poziomie 34 zł za m², co stanowi wzrost o blisko 2900 proc.. Decyzja opiera się na wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z października 2024 r., który wskazał, że preferencyjna stawka powinna obowiązywać tylko w sytuacji, gdy mieszkania zaspokajają potrzeby mieszkaniowe osób fizycznych. W przeciwnym wypadku lokale te mogą być opodatkowane jak nieruchomości związane z działalnością gospodarczą. W praktyce oznacza to, że za 60-metrowe mieszkanie deweloper zapłaci rocznie około 2040 zł zamiast dotychczasowych niecałych 71 zł.

"Budynki mieszkalne należy opodatkować preferencyjną, najniższą stawką podatku jedynie w takiej części, w jakiej służą zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych osób fizycznych." — Sandra Hajduk, Urząd Miasta Katowice

Reakcje innych miast i wyzwania prawne

Inne duże miasta, takie jak Wrocław, Białystok, Olsztyn, Kielce, Poznań czy Bydgoszcz, rozważają podobne rozwiązania, jednak większość z nich podchodzi do tematu ostrożnie i analizuje kwestie prawne, orzecznictwo oraz zamierza uzyskać opinie ekspertów.

• Wrocław zlecił kancelarii prawnej ekspertyzę dotyczącą możliwości stosowania wyższej stawki podatku.
• Białystok sprawdza obowiązujące przepisy i wyroki sądowe w kontekście opodatkowania mieszkań jako towaru firm deweloperskich.
• W Poznaniu urzędnicy monitorują, czy lokale pełnią funkcję mieszkalną, co ma wpływ na sposób opodatkowania.
• Bydgoszcz czeka na oficjalne stanowisko Ministerstwa Finansów; obecnie stosuje tzw. wakacje podatkowe dla nowych budynków do końca roku ich oddania do użytkowania.
• W Olsztynie oraz Kielcach także trwają analizy, a rzecznicy podkreślają, że organ podatkowy może zmienić stawkę jedynie po wszczęciu postępowania podatkowego.
• Łódź tymczasem nie planuje wprowadzenia wyższych stawek, wskazując na konieczność zmian ustawowych.

Polityczne ruchy w Warszawie i Gdańsku

W stolicy i Gdańsku radni składają interpelacje w sprawie podwyżek podatków dla deweloperów. W Warszawie inicjatywę mają radni z grup Miasto Jest Nasze i Razem, a w Gdańsku podobne działania podjęły kluby Prawa i Sprawiedliwości oraz Platformy Obywatelskiej.

Kraków i koncepcja opodatkowania trwałych pustostanów

W Krakowie przyjęto uchwałę dotyczącą opodatkowania tzw. trwałych pustostanów – lokali niespełniających funkcji mieszkalnej oraz mieszkań przetrzymywanych przez inwestorów w celach spekulacyjnych. Nie jest to jednak takie samo rozwiązanie jak w Katowicach, lecz krok w stronę ograniczenia długo utrzymujących się, niesprzedanych mieszkań.

Skutki podatkowe i szerszy kontekst

Zgodnie z obecnymi prognozami, od 1 stycznia 2026 r. maksymalne stawki podatku wyniosą 1,25 zł/m² dla lokali mieszkalnych oraz 35,53 zł/m² dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. W praktyce oznacza to, że wyższy podatek dla deweloperów może znacząco wpłynąć na rynek nieruchomości oraz motywować do sprawniejszej sprzedaży mieszkań.

Źródło: Bankier.pl