Decyzja prezydenta o wecie ustawy o pomocy Ukrainie

Prezydent Karol Nawrocki poinformował 25 sierpnia 2025 r., że nie podpisał nowelizacji ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy. Głównym powodem było przekonanie, że świadczenie 800 plus powinno przysługiwać jedynie Ukraińcom zatrudnionym w Polsce. Decyzja ta oznacza zawetowanie przepisów, które miały przedłużyć ochronę tymczasową dla Ukraińców do 4 marca 2026 r., a także uszczelnić zasady otrzymywania pomocy i legalizacji pobytu w naszym kraju.

Potencjalne skutki dla rynku pracy i gospodarki

Yuriy Grygorenko, dyrektor Centrum Analitycznego Gremi Personal, ocenił, że system nie jest przygotowany na przyjęcie w krótkim czasie setek tysięcy wniosków o legalizację pobytu na dotychczasowych zasadach, co może być natychmiastowym ciosem dla rynku pracy i gospodarki Polski. Grygorenko zwraca także uwagę, że zmiany mogą osłabić poczucie bezpieczeństwa Ukraińców pracujących w Polsce, co z kolei może skutkować ich decyzją o powrocie na Ukrainę lub wyjeździe do innego kraju.

"Jeśli specustawa nie będzie obowiązywała od 1 października, system nie jest przygotowany na to, żeby w ciągu miesiąca setki tysięcy osób wystąpiły o legalizację pobytu w Polsce według wcześniejszych przepisów. To będzie kolosalny i natychmiastowy cios dla rynku pracy oraz gospodarki Polski." — Yuriy Grygorenko, Gremi Personal

Perspektywa ukraińskich pracowników i potrzeb z zakresu opieki zdrowotnej

Ekspert wskazał, że znaczna część Ukraińców z legalnym statusem (około 78%) jest aktywna zawodowo, co przekłada się na istotne wpłaty do systemu ubezpieczeń społecznych. Jednocześnie brak przedłużenia ustawy odbije się szczególnie na osobach nieaktywnych zawodowo, które korzystają z ochrony zdrowia dzięki specustawie. Zdaniem Grygorenki, brak dostępu do publicznej opieki zdrowotnej dla tej wrażliwej grupy znacząco pogorszy ich sytuację.

"Zwykła kobieta czekająca na zgłoszenie dziecka do obywatelstwa ukraińskiego powiedziała mi, że jako osoba niepracująca, urodziła dziecko i jest objęta ochroną zdrowia dzięki specustawie, co jest niesprawiedliwe według prezydenta. Jej mąż przebywa na Ukrainie, więc nie może korzystać z jego ubezpieczenia. To właśnie ta grupa najbardziej ucierpi." — Yuriy Grygorenko, Gremi Personal

Konsekwencje dla internetu satelitarnego Starlink

Weto prezydenta spowodowało również wyłączenie wsparcia dla Ukrainy w zakresie dostępu do internetu satelitarnego Starlink, które Polska zapewniała do końca września 2025 r. Wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski poinformował, że w związku z decyzją prezydenta przedłużenie finansowania tego połączenia będzie niemożliwe, co wymusi powiadomienie partnerów o zakończeniu pomocy.

Co obejmowała nowelizacja ustawy?

• Przedłużenie ochrony tymczasowej dla Ukraińców do 4 marca 2026 r.
• Doprecyzowanie prawa do świadczenia 800 plus także na dzieci po ukończeniu szkoły ponadpodstawowej spełniające obowiązek nauki.
• Wydłużenie czasu rozpatrywania wniosków o zezwolenia na pobyt czasowy.
• Uszczelnienie systemu pomocy, m.in. wykluczenie praw dla osób korzystających z małego ruchu granicznego na krótkoterminowe przekraczanie granicy.
• Wsparcie samorządów w opiece i edukacji dzieci ukraińskich.

Motywacja prezydenta Nawrockiego

Prezydent podkreślił, że sytuacja 3,5 roku po wybuchu wojny w Ukrainie istotnie się zmieniła, zwłaszcza jeśli chodzi o polskie finanse publiczne i emocje społeczne. Z tego powodu uważa, że prawo przyjęte na początku wojny powinno zostać skorygowane, jednak proponowana nowelizacja tych zmian nie wprowadziła.

"Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy nie dokonuje tej korekty, wokół której toczyła się debata publiczna. Ja swojego zdania nie zmienię i uznaję, że 800 plus powinno przynależeć tylko tym Ukraińcom, którzy podejmują się wysiłku pracy w Polsce." — Karol Nawrocki, prezydent RP

Źródło: Bankier.pl