Podział opinii po zawetowaniu ustawy wiatrakowej
Zawetowanie przez prezydenta Karola Nawrockiego nowelizacji ustawy o inwestycjach w elektrownie wiatrowe nie przyniosło mu wizerunkowego wzrostu popularności, a wręcz utrwaliło społeczne podziały – wynika z raportu Europejskiego Kolektywu Analitycznego Res Futura. Spośród internautów 49% skrytykowało decyzję, a 46% ją poparło.
Obawy krytyków ustawy
Najczęstszym powodem krytyki (36% komentarzy) była obawa o wzrost cen energii. Przeciwnicy weta podkreślali, że ustawa mogłaby obniżyć rachunki za prąd, przypominali też o kluczowych wyzwaniach społecznych, gdzie zimą rodziny mogą stanąć przed wyborem między opłaceniem energii a innymi podstawowymi potrzebami, jak leki czy jedzenie.
W 24% negatywnych opinii pojawiał się zarzut, że prezydent działa pod wpływem politycznym i na rzecz PiS oraz Jarosława Kaczyńskiego. 18% komentujących zwracało uwagę na blokowanie rozwoju odnawialnych źródeł energii (OZE), a 13% postrzegało weto jako sabotaż wobec rządu Donalda Tuska. Krytycy przypominali też o niespójności decyzji z wcześniejszymi obietnicami obniżenia cen energii o 33% w 100 dni od objęcia urzędu.
Argumenty zwolenników weta
Z drugiej strony 34% pozytywnych komentarzy wskazywało, że weto służy obronie przed interesami zagranicznych koncernów, a 28% podkreślało ochronę mieszkańców zamieszkujących w pobliżu wiatraków oraz środowiska naturalnego. W 6% opinii zaznaczano również, że weto chroni właścicieli gruntów przed przymusowymi wywłaszczeniami.
Znaczącą część komentarzy (13%) cechował wyraźny ładunek emocjonalny i hasła patriotyczne, takie jak „brawo, prezydencie” czy „obrona Polski”.
Profil komentujących
W dyskusji dominowali mężczyźni (65% komentarzy), z silną polaryzacją emocjonalną – entuzjaści określali prezydenta jako patriotę, przeciwnicy – jako "kukiełkę Kaczyńskiego". Kobiety (35%) wypowiadały się bardziej stonowanie, koncentrując się na obawach dotyczących wzrostu rachunków i braku zgodności decyzji z wcześniejszymi obietnicami.
Kwestia wiatraków - dla jednych to zagrożenie i symbol obcego interesu, dla drugich klucz do tańszej energii i nowoczesnej gospodarki. To sprawia, że temat ten generuje zarówno wysokie poparcie dla weta, jak i silną krytykę jego konsekwencji.
— Raport Res Futura
Główne założenia ustawy wiatrakowej
Nowelizacja ustawy zakładała liberalizację obecnie obowiązującej zasady 10H, która wymaga, by elektrownie wiatrowe znajdowały się minimum 10-krotność wysokości konstrukcji od zabudowań mieszkalnych i terenów chronionych; minimalna odległość obecnie to 700 m, a miałaby zostać zmniejszona do 500 m.
W trakcie prac sejmowych do ustawy wprowadzono też zapis o przedłużeniu do końca IV kwartału 2025 r. zamrożenia ceny energii elektrycznej dla gospodarstw domowych na poziomie 500 zł netto za MWh. Prezydent Nawrocki zawetował całość ustawy, informując, że podpisał odrębny projekt dotyczący zamrożenia cen, wyjęty z zawetowanego aktu.