Co to jest Mercosur?

Mercosur (z hiszpańskiego Mercado Común del Sur) to blok gospodarczy i polityczny skupiający kraje Ameryki Południowej: Argentynę, Brazylię, Paragwaj i Urugwaj. Jego cel to promowanie wolnego handlu i swobodnego przepływu towarów, usług oraz czynników produkcji między państwami członkowskimi.

Przebieg negocjacji i obecny status umowy

Negocjacje umowy między Unią Europejską a Mercosurem trwały ponad 20 lat. W grudniu 2024 roku zakończono rozmowy, a 3 września 2025 Komisja Europejska formalnie przyjęła umowę o wolnym handlu. Do wejścia umowy w życie konieczne jest zatwierdzenie jej przez Parlament Europejski oraz przynajmniej 15 państw UE, reprezentujących 65% ludności unijnej.

Korzyści i zagrożenia dla Polski

Umowa przewiduje zniesienie ceł na ok. 91% towarów oraz obniżenie pozostałych, co ma zwiększyć wymianę gospodarczą z krajami liczącymi łącznie 800 mln mieszkańców. Europejskie normy sanitarne i fitosanitarne mają obejmować również produkty z Mercosuru, a założenia porozumienia paryskiego dotyczące ochrony klimatu są częścią porozumienia.

Jednak Polska sprzeciwia się umowie. Premier Donald Tusk zapowiedział sprzeciw wobec porozumienia, poparty przez większość posłów w Sejmie. Polska, wraz z Francją i innymi krajami, obawia się, że tanie importowane produkty rolne z Ameryki Południowej, oferowane bez restrykcyjnych norm dobrostanu zwierząt czy śladu węglowego, mogą osłabić krajowe rolnictwo i branżę przetwórczą.

Rafał Woś podkreśla, że na tej umowie najbardziej straci polski sektor rolny, zwłaszcza producenci wołowiny, drobiu i cukru, którzy są jednymi z czołowych eksporterów w UE:

"Właśnie nasi producenci rolni, z branży wołowiny, drobiu czy cukru, zapłacą za umowę z Mercosur najwyższą cenę" — Rafał Woś, ekspert

Znaczenie umowy dla europejskiego rynku i geopolityki

Analiza FOR wskazuje, że umowa z Mercosurem może przeciwdziałać tendencji do slowbalizacji i zamykania rynków oraz osłabić wpływy Chin w Ameryce Południowej. Przewidywany jest wzrost korzyści dla europejskich konsumentów i przedsiębiorstw dzięki zwiększonej dostępności towarów i usług.

Jednak opozycja ze strony różnych grup interesu, w tym rolników i części polityków, wciąż utrudnia szybkie wdrożenie umowy.

Kluczowe kwestie i wyzwania

• Zbudowanie tzw. mniejszości blokującej w UE – potrzebne jest przynajmniej cztery kraje reprezentujące 35% ludności, aby powstrzymać przyjęcie umowy.
• Monitorowanie napływu wrażliwych produktów rolnych i zapewnienie zgodności z normami unijnymi.
• Bilans ekonomiczny – korzyści dla konsumentów i przedsiębiorców kontra ryzyko dla krajowego rolnictwa.
• Aspekty klimatyczne i środowiskowe zgodne z porozumieniem paryskim.

Rozmowa ekspercka o umowie UE–Mercosur zawiera szczegółowe wyjaśnienia i komentarze dotyczące potencjalnych skutków porozumienia.

Źródło: radiogdansk.pl