System kaucyjny w Polsce – co to oznacza?

Od 1 października 2025 roku każdy klient dokonujący zakupu napojów w opakowaniach objętych systemem kaucyjnym będzie zobowiązany do zapłacenia kaucji. Ta dodatkowa opłata nie będzie jednak kosztem ostatecznym – pieniądze zostaną zwrócone po oddaniu pustego opakowania. Butelka czy puszka zamienia się więc w depozyt, który można odzyskać.

Jakie opakowania obejmuje system?

• Butelki plastikowe jednorazowe do 3 litrów (np. woda, sok, napoje gazowane),
• Puszki aluminiowe do 1 litra (np. piwo, napoje energetyczne),
• Butelki szklane wielokrotnego użytku do 1,5 litra (m.in. zwrotne butelki na piwo).

Wysokość kaucji

• 50 groszy za butelki plastikowe i puszki aluminiowe,
• 1 zł za butelki szklane wielokrotnego użytku (od 1 stycznia 2026 r.).

Kaucja jest zwracana w 100% po zwrocie opakowania.

Jak odzyskać kaucję?

Zwrot można zrobić na dwa sposoby:

• Ręcznie w kasie lub punkcie obsługi klienta sklepu,
• Za pomocą automatycznych recyklomatów, które wydają bon do wykorzystania lub gotówkę.

Konsument nie musi akceptować bonu – ma prawo otrzymać zwrot gotówki.

Co trzeba wiedzieć przy zwrocie?

• Nie jest wymagany paragon – ważne jest, by opakowanie miało czytelną etykietę i znak oznaczający kaucję,
• Butelki nie powinny być zgniatane, aby etykieta i znak kaucji były czytelne,
• Duże sklepy (powyżej 200 m²) są obowiązane przyjmować wszystkie opakowania obejmujące system,
• Małe sklepy mogą przystąpić do systemu dobrowolnie, ale każdy sklep sprzedający napoje w szkle zwrotnym musi mieć punkt zbiórki.

Butelki i puszki sprzed 1 października 2025

Opakowania bez oznaczenia kaucji nie będą objęte systemem, a więc nie podlegają zwrotowi depozytu. Takie opakowania należy wyrzucać tradycyjnie do żółtych pojemników na plastik.

Cel i korzyści systemu kaucyjnego

Ministerstwo Klimatu i Środowiska podkreśla, że system przyczyni się do:

• Zmniejszenia ilości odpadów plastikowych i aluminiowych w środowisku,
• Poprawy poziomu recyklingu i ponownego wykorzystania surowców,
• Ograniczenia emisji CO2 związanej z gospodarką odpadami,
• Wzmocnienia świadomości konsumentów, że butelka lub puszka to wartościowy surowiec, a nie odpad.

"Nowy system to mniej śmieci w parkach i lasach, mniejsza emisja CO₂ i szansa na ponowne wykorzystanie surowców." — Ministerstwo Klimatu i Środowiska

Podsumowanie

Od października 2025 roku w Polsce każdy kupujący napoje włączone do systemu kaucyjnego zapłaci przy kasie niewielką kaucję (0,50 zł lub 1 zł), którą odzyska po zwrocie butelek i puszek. Sklepy powyżej 200 m² muszą przyjmować zwroty, a punkty recyklingu będą coraz powszechniejsze — w tym automaty i stacjonarne punkty zbiórki.

Źródło: forsal.pl