Globalne trendy produkcji oleistych nasion
Według Departamentu Rolnictwa USA (USDA) globalna produkcja nasion oleistych w sezonie 2025/2026 wzrośnie o 1,1 mln ton, głównie dzięki większej produkcji rzepaku, słonecznika i bawełny, co w części równoważy spadek produkcji soi.
Produkcja rzepaku wzrosła o 1,4 mln ton, dzięki wyższym plonom w Kanadzie, Australii, Kazachstanie, Rosji i Mołdawii. Z kolei produkcja słonecznika zwiększyła się o 0,2 mln ton, co jest efektem wzrostu w Rosji i Kazachstanie, choć niższa produkcja w Ukrainie i UE tę zmianę częściowo kompensuje.
Rynkowe uwarunkowania soi
Globalne prognozy dla soi wskazują na spadek produkcji o 0,5 mln ton do 425,9 mln ton przy jednoczesnym wzroście eksportu, zwłaszcza z Argentyny, Rosji i Kanady. Spadek produkcji dotyczy przede wszystkim Indii, UE i Serbii. Zapasy końcowe soi obniżą się o 0,9 mln ton do 124 mln ton, głównie z powodu niższych zasobów w Argentynie, Boliwii i Kanadzie, częściowo rekompensowanych wyższymi zapasami USA i Brazylii.
Tłoczenie soi zmniejszy się o 1,1 mln ton z powodu niższego wykorzystania w Indiach, Argentynie czy Kanadzie, choć częściowo rekompensowane jest to wzrostem w USA, Egipcie i na Ukrainie. Handel śrutą sojową rośnie dzięki wyższemu eksportowi ze Stanów Zjednoczonych i Ukrainy.
Prognozy dla rynku europejskiego
W Europie Komisja Europejska i firmy analityczne przewidują wzrost produkcji rzepaku. Prognozy mówią o zbiorach na poziomie około 3,3-3,5 mln ton w Polsce oraz aż do 19 mln ton w całej UE, co stanowi wzrost w porównaniu do poprzednich sezonów. Przyczyniła się do tego większa powierzchnia zasiewów, sięgająca w Polsce ponad 1,1 mln ha, oraz korzystne warunki pogodowe w okresie wegetacji.
Jednocześnie prognoza produkcji słonecznika w UE została obniżona do 10,4 mln ton ze względu na mniejsze zbiory na Ukrainie i w niektórych krajach Unii. W przypadku soi prognozuje się niewielki wzrost produkcji do około 3,2 mln ton, co byłoby historycznie wysokim poziomem dla UE.
Wyzwania i perspektywy cenowe
Na rynku oleju roślinnego, mimo rosnącej produkcji rzepaku i soi, bilans oleju słonecznikowego pozostaje nadwyżkowy, co wpływa na ograniczenia jego konkurencyjności. Ceny rzepaku i słonecznika w UE z kolei mają ograniczony potencjał wzrostu ze względu na napięte bilanse rynkowe w wielu krajach i wyzwania kosztowe dla producentów.
„Warunki pogodowe są generalnie korzystne dla dobrego rozwoju upraw” — ukraińska firma analityczna Strategie Grains.
Źródło: farmer.pl