Wysokie preferencje podatkowe dla rodzin w Polsce

Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej podkreśla, że Polska już teraz oferuje jedne z najwyższych ulg podatkowych dla rodzin z dziećmi w OECD. W 2023 r. modelowy singiel ponosił obciążenia podatkowe wyższe o 18,5 punktu procentowego od modelowej rodziny z dwójką dzieci i jednym pracującym rodzicem, co plasuje Polskę na trzecim miejscu w rankingach preferencji podatkowych wśród krajów OECD.

MRPiPS zwraca uwagę, że dodatkowe preferencje podatkowe są trudne do uzasadnienia, bo obecne mechanizmy już znacząco obniżają obciążenia rodziców:

„Trudno jest też uzasadnić kolejne preferencje podatkowe dla rodzin z dziećmi. Polska już teraz należy do krajów OECD o jednych z najwyższych preferencji podatkowych dla takich rodzin.” — Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej

Skuteczność ulg a dzietność

Badania wskazują, że transfery pieniężne oraz ulgi podatkowe mają ograniczony wpływ na wzrost dzietności, szczególnie w gospodarkach rozwiniętych. Środki te często trafiają głównie do rodzin, które już mają dzieci lub do osób o wyższych dochodach, dla których kwestie finansowe nie stanowią przeszkody w powiększaniu rodziny.

„Efektywniejszym rozwiązaniem są ulgi podatkowe proporcjonalne do liczby dzieci oraz możliwość zwrotu niewykorzystanej części ulgi.” — Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej

Resort podkreśla, że wpływ kolejnych ulg na obniżenie bezdzietności – jednego z głównych czynników spadku dzietności – będzie niewielki.

Projekt ustawy "PIT Zero" i zmiany w 2025 r.

Na początku sierpnia 2025 r. Prezydent Karol Nawrocki zgłosił do Sejmu projekt ustawy, który zakłada m.in. wprowadzenie zerowej stawki PIT dla rodzin z co najmniej dwójką dzieci. Projekt przewiduje także zwiększenie drugiego progu podatkowego do 140 000 zł, co miałoby skutkować znaczącą obniżką podatku, a nawet całkowitym zwolnieniem z opodatkowania dochodu do tej kwoty dla rodzin wielodzietnych.

• Podniesienie kwoty wolnej od podatku do 140 000 zł dla rodzin z dwójką i więcej dzieci.
• Zachowanie możliwości rozliczania ulgi prorodzinnej proporcjonalnie do liczby dzieci.
• Zniesienie limitów dochodowych dla rodzin rozliczających ulgę na dwoje lub więcej dzieci.

Takie zmiany mają na celu poprawę sytuacji materialnej rodzin wielodzietnych, mimo że MRPiPS ocenia ich wpływ na decyzje prokreacyjne jako ograniczony.

Aktualne zasady korzystania z ulgi na dzieci

Ulga na dzieci przysługuje rodzicom i opiekunom prawnym, którzy spełniają limity dochodowe – w 2025 roku wynoszą one: - 112 000 zł dla podatników będących w związku małżeńskim, - 112 000 zł dla osób samotnie wychowujących dzieci, - 56 000 zł dla podatników niepozostających w związku małżeńskim.

Dla rodzin z co najmniej dwójką dzieci limit dochodowy nie obowiązuje, co zwiększa dostępność zwrotu podatku na dzieci. Przykładowo ulga na dwójkę dzieci w 2025 r. wynosi łącznie 2 224,08 zł rocznie.

Źródło: Bankier.pl, PAP Biznes