Historia i geneza pomnika
Po ponad 50 latach niepewności w 1990 roku dokumenty radzieckich archiwów potwierdziły losy zaginionych oficerów polskich z Września 1939 roku, co było ogromną ulgą dla rodzin, choć nie wszyscy mogli tego dożyć. Alina Głowacka-Szłapa, działaczka Dolnośląskiej Rodziny Katyńskiej i córka zamordowanego w Charkowie kpt. Stanisława Głowackiego, podkreślała, że Dolnośląska Rodzina Katyńska zmniejszyła się z 500 do 59 członków na przestrzeni lat.
Budowa i symbolika pomnika
Pomnik Ofiar Katynia, odsłonięty 22 września 2000 roku, znajduje się w parku Juliusza Słowackiego przy ul. Purkyniego, niedaleko Panoramy Racławickiej. Jego przestrzenne założenie opiera się na krzyżu ułożonym z ponad 22 tysięcy szarych kostek granitowych, symbolizujących zamordowanych polskich jeńców z trzech obozów NKWD: Kozielska, Starobielska i Ostaszkowa.
W centrum krzyża stoją cztery podłużne granitowe bloki tworzące symboliczny grobowiec. Znajduje się tam rzeźba Piety Katyńskiej – Matki-Ojczyzny opłakującej swoich synów oraz Anioł Śmierci, który symbolizuje zbrodnię NKWD, wskazując mieczem na inskrypcję w języku polskim:
„Wiosną 1940 z rozkazu Stalina strzałem w tył głowy zamordowano w Katyniu, Miednoje, Charkowie i w nieznanych miejscach byłego ZSRR 22 tysiące polskich oficerów, policjantów i innych jeńców (...).”
Zaangażowanie Dolnośląskiej Rodziny Katyńskiej
Pomnik został ufundowany przez członków Dolnośląskiej Rodziny Katyńskiej, która od 1994 roku prowadziła zbiórkę funduszy poprzez sprzedaż cegiełek, organizowanie ponad 130 kwest i konkurs na projekt pomnika wygrał warszawski rzeźbiarz Tadeusz Tchórzewski. Cała dokumentacja projektu została przekazana Ossolineum, a pomnik – na własność Miastu Wrocław.
Osobista historia kpt. Stanisława Głowackiego
Kpt. Stanisław Głowacki, ojciec Aliny Głowackiej-Szłapy, był jednym z ofiar zbrodni. Brał udział w obronie Lwowa we wrześniu 1939 roku, po czym trafił do obozu NKWD w Starobielsku. Rodzina otrzymała od niego dwie kartki pocztowe w kwietniu 1940 r., po czym został zabity, podobnie jak blisko 22 tysiące innych jeńców. Jego historia to przykład tragedii i poświęcenia polskich oficerów w tamtym okresie.
Znaczenie pomnika
Pomnik we Wrocławiu jest jednym z 11 tego typu monumentów w Polsce, przypominających o bezprecedensowej zbrodni katyńskiej i upamiętniających ofiary jednego z największych ludobójstw XX wieku. Stanowi ważne miejsce pamięci oraz edukacji historycznej.
Źródło: wroclaw.pl