Decyzja Izraela o budowie osiedla E1

W środę 20 sierpnia 2025 r. izraelskie władze zatwierdziły budowę nowego żydowskiego osiedla na okupowanym Zachodnim Brzegu w rejonie E1, na północny wschód od Jerozolimy. Projekt zakłada powstanie 3401 mieszkań i stworzenie ciągłego bloku osadniczego od centralnej części Zachodniego Brzegu do Jerozolimy. Realizacja inwestycji skutkować będzie podziałem terytorium palestyńskiego na oddzielone części południową i północną oraz izolacją Wschodniej Jerozolimy od Zachodniego Brzegu.

Reakcja polskiego MSZ

Polskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych opublikowało w czwartek wieczorem oświadczenie, w którym wyraziło zdecydowany sprzeciw wobec planów budowy osiedla na E1, wskazując, że decyzja ta stoi w jawnej sprzeczności z prawem międzynarodowym.

„Zdecydowanie sprzeciwiamy się planom budowy nowych osiedli żydowskich na obszarze E1, na Zachodnim Brzegu. Decyzja rządu Państwa Izrael, podjęta w środę 20 sierpnia 2025 r., stoi w jawnej sprzeczności z prawem międzynarodowym” – podkreśliło polskie MSZ.

Resort podkreślił również, że Polska popiera rozwiązanie dwupaństwowe, które przewiduje pokojowe współistnienie Izraela i Palestyny w granicach sprzed 1967 roku, co jest potwierdzone rezolucjami Rady Bezpieczeństwa ONZ. Apelowano o zaprzestanie wspierania przez Izrael nielegalnego ruchu osadniczego na Zachodnim Brzegu oraz potępiono akty agresji wobec ludności palestyńskiej.

„Apelujemy o zaprzestanie wspierania przez władze Izraela nielegalnego ruchu osadniczego na Zachodnim Brzegu. Potępiamy wszelkie akty agresji na tym tle wobec ludności Palestyńskiej” – czytamy w oświadczeniu.

Polskie MSZ zaznaczyło, że jest w stałym kontakcie z dyplomacją UE oraz europejskimi partnerami w celu wypracowania wspólnej reakcji na te działania.

Kontext międzynarodowy i sytuacja na Zachodnim Brzegu

• Na okupowanym Zachodnim Brzegu mieszka około 3 milionów Palestyńczyków oraz ponad pół miliona żydowskich osadników.
• Obecnie istnieje 141 oficjalnych osiedli i 224 osady nieuznawane przez izraelskie władze jako legalne, ale większość państw świata uznaje całe osadnictwo za niezgodne z prawem międzynarodowym.
• Projekt E1 był krytykowany przez ONZ, Unię Europejską oraz USA jako poważna przeszkoda w procesie pokojowym i utworzeniu niepodległego państwa palestyńskiego.
• Budowa osiedla w E1 przez lata była zamrożona, ale obecne zatwierdzenie projektu oznacza wzrost napięć regionalnych.

Znaczenie dla sytuacji regionalnej

Izraelski rząd, obecnie sprzeciwiający się powstaniu niepodległej Palestyny, prowokuje dalsze napięcia. W ostatnich tygodniach kilka państw, m.in. Francja, Wielka Brytania, Kanada i Australia, zapowiedziały uznanie państwowości Palestyny, co podkreśla znaczenie konfliktu na arenie międzynarodowej.