Polska ofiarą dwóch totalitaryzmów
W swoim komentarzu opublikowanym w Die Welt niemiecki publicysta Artur Weigandt wskazuje, że Polska była ofiarą agresji zarówno nazistowskich Niemiec, jak i Związku Sowieckiego. Choć tradycyjnie koncentrujemy się na wyzwaniu reparacji od Niemiec, to zdaniem komentatora słusznie należy domagać się ich również od Rosji.
Znaczenie paktu Ribbentrop-Mołotow
Weigandt przypomina, że pakt Ribbentrop-Mołotow z 1939 roku oznaczał podział Europy oraz koniec suwerenności Polski. Po agresji niemieckiej wkroczenie Armii Czerwonej oznaczało drugą okupację z deportacjami na Syberię, masakrą w Katyniu oraz zniszczeniem elit polskich. Po wojnie Polska pozostawała pod kontrolą Moskwy jako niezależna tylko formalnie, bez realnej suwerenności, co blokowało m.in. reparacje od ZSRR.
Dlaczego żądania reparacyjne powinny obejmować Rosję?
- Polska do 1989 roku nie miała rzeczywistej możliwości politycznej do samodzielnego dochodzenia reparacji wobec ZSRR.
- Rosja, jako spadkobierca Związku Sowieckiego, ponosi współodpowiedzialność za okupację i szkody wyrządzone Polsce w XX wieku.
- Domaganie się reparacji od Moskwy to kwestia historycznej sprawiedliwości, a nie tylko aspekt prawny.
- Obecne rządy w Rosji oraz polityczne uwarunkowania oznaczają, że realne wypłaty są mało prawdopodobne, jednak ważne jest wyraźne przesłanie polityczne i moralne.
„Polska została napadnięta przez dwie strony i była uciskana przez dwie dyktatury, instrumentalizowana przez dwa mocarstwa. Kto dziś wzywa do odpowiedzialności tylko Berlin, ten przemilcza połowę prawdy.” — Artur Weigandt, Die Welt
Znaczenie wypowiedzenia się Polski
Weigandt wskazuje, że odwaga w domaganiu się reparacji od Rosji podniosłaby prestiż Polski na arenie międzynarodowej, pokazując konsekwencję i polityczną klarowność. Choć reakcja Moskwy będzie zapewne lekceważąca, taki krok byłby sygnałem, że Polska nie wybiórczo, lecz kompleksowo podchodzi do swojej historii.
„Łatwo jest krytykować +przyjaciół+ na Zachodzie. Niemcy są członkiem UE i NATO, partnerem i dlatego wdzięcznym celem. Ale nie ma prawie nikogo, kto miałby odwagę zażądać reparacji od Moskwy.” — Artur Weigandt, Die Welt
Podsumowanie
Żądania reparacji nie mogą ograniczać się tylko do Niemiec, ponieważ historia Polski w XX wieku to dramat dwóch agresji i trwałego ucisku. Domaganie się reparacji także od Rosji to nie tylko kwestia pieniężna, ale przede wszystkim akt odwagi i zasady historycznej sprawiedliwości.
Źródło: bankier.pl