Zmniejszenie liczby godzin religii i etyki

Od 1 września 2025 roku w publicznych szkołach obowiązuje jedna godzina lekcji religii lub etyki tygodniowo, która ma się odbywać bezpośrednio przed lub po zajęciach obowiązkowych.

Nowelizacja rozporządzenia Ministerstwa Edukacji Narodowej ogranicza wymiar godzin z dwóch do jednej tygodniowo. Wyjątek stanowią oddziały, w których wszyscy uczniowie na dzień 15 września uczęszczają na religię lub etykę — tam zmiana ta nie obowiązuje.

Nowe zasady organizacji lekcji

• Religia i etyka mogą być organizowane w grupach międzyoddziałowych lub międzyklasowych (zwłaszcza w klasach I-III szkoły podstawowej, gdy na zajęcia zgłosi się mniej niż siedmioro uczniów).
• Oceny z religii i etyki nie są wliczane do średniej ocen na świadectwie szkolnym.
• Uczeń może wybrać uczęszczanie na religię lub etykę, obydwa zajęcia lub zrezygnować z nich.
• Zajęcia religii organizowane poza szkołą, np. w punktach katechetycznych, podlegają tym samym zasadom łączenia grup co lekcje szkolne.

Uzasadnienie i reakcje

MEN argumentuje, że zmiana pozwoli uniknąć „wymuszonych przerw” między obowiązkowymi zajęciami szkolnymi i zmniejszy problemy z organizacją opieki nad uczniami, szczególnie w szkołach o dużej liczbie uczniów.

„To minister odpowiedzialny za oświatę kształtuje prawo oświatowe w Polsce… Ponadto około 60 proc. społeczeństwa uważa, że jedna lekcja religii to dobre rozwiązanie.” — komunikat MEN

Jednak strona kościelna, reprezentowana przez Prezydium Konferencji Episkopatu Polski, uznała rozporządzenie za „akt bezprawny” i zapowiedziała kroki prawne.

Spór prawny i orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego

Rozporządzenie zostało zaskarżone przez I prezes Sądu Najwyższego Małgorzatę Manowską. W lipcu 2025 roku Trybunał Konstytucyjny orzekł, że zmniejszenie godzin religii i określenie ich organizacji bez udziału strony kościelnej jest niezgodne z Konstytucją, podkreślając arbitralność ministra edukacji w kształtowaniu rozporządzenia.

„W odniesieniu do zaskarżonego rozporządzenia nie było mowy o uwzględnianiu stanowisk strony kościelnej (…) ani o akceptacji proponowanych rozwiązań.” — Małgorzata Manowska, I prezes SN

Pomimo orzeczenia TK, MEN utrzymuje, że rozporządzenie jest obowiązujące, ponieważ zostało opublikowane w Dzienniku Ustaw i nie ogłoszono aktu usuwającego jego moc obowiązującą.

Kontrowersje wokół wyroków TK i ich publikacji

Wyroki Trybunału Konstytucyjnego dotyczące religii i etyki wywołały szerokie kontrowersje, zwłaszcza w kontekście kryzysu konstytucyjnego i braku publikacji decyzji w Dzienniku Ustaw. Sejm powołał uchwałę, która kwestionuje skuteczność rozstrzygnięć TK wydanych z naruszeniem prawa w latach 2015–2023.

Prezes Trybunału podjął również działania prawne wobec polityków i urzędników, co jeszcze bardziej zaostrzyło polityczne napięcia wokół tego tematu.

Reakcje rodziców i społeczeństwa

Zmniejszenie liczby godzin lekcji religii wzbudziło emocje wśród rodziców, którzy obawiają się, że może to utrudnić przygotowanie dzieci do sakramentów, szczególnie pierwszej komunii. Niektórzy wskazują na konieczność uzupełniania nauki pozaszkolnymi katechezami i zajęciami parafialnymi.

Źródło: farmer.pl