Zmiana momentu powstania obowiązku podatkowego

Ministerstwo Finansów przygotowało projekt nowelizacji ustawy o podatku od spadków i darowizn, który przesuwa moment powstania obowiązku podatkowego przy nabyciu spadku. Aktualnie obowiązek ten powstaje z chwilą przyjęcia spadku. Według nowych przepisów miałby on powstawać dopiero z chwilą uzyskania dokumentów potwierdzających przyjęcie spadku, takich jak prawomocne postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, akt poświadczenia dziedziczenia lub europejskie poświadczenie spadkowe.

Przyczyny zmiany

Obecne przepisy powodują, że spadkobierca często nie jest świadomy, że już przyjął spadek, ponieważ oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku można złożyć nawet do 6 miesięcy po dowiedzeniu się o dziedziczeniu. Brak oświadczenia oznacza przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza, co wiąże się z obowiązkiem złożenia deklaracji podatkowej w ciągu miesiąca od przyjęcia spadku. W praktyce jest to często nierealne, co stwarza ryzyko konsekwencji karnoskarbowych.

"Spadkobierca może przyjąć spadek w sposób nieuświadomiony, a więc zrealizowanie przez podatnika obowiązków takich jak złożenie zeznania w terminie miesiąca od dnia przyjęcia spadku, jest de facto niewykonalne. Ma to szczególnie negatywne skutki dla podatnika" — uzasadnienie projektu MF

Korzyści dla podatników

Propozycja MF jednoznacznie łączy powstanie obowiązku podatkowego z formalnym uzyskaniem dokumentu potwierdzającego status spadkobiercy i uprawnienie do działania przed organem podatkowym. Oznacza to także wydłużenie czasu na złożenie zeznania podatkowego, które będzie mogło być złożone w terminie miesiąca od momentu powstania obowiązku podatkowego.

Możliwość przywrócenia terminu zgłoszenia

Nowelizacja wprowadza także możliwość przywrócenia terminu na zgłoszenie nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych oraz zgłoszenia spadku, jeśli podatnik udowodni, że niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn niezawinionych. Dotyczy to szczególnie osób uprawnionych do zwolnienia od podatku, które obecnie tracą to zwolnienie w przypadku spóźnienia ze zgłoszeniem.

Dodatkowo przewidziano możliwość wzruszenia decyzji organu podatkowego, który odmówi przywrócenia terminu, a następnie uchylenia tej decyzji i umorzenia postępowania podatkowego, gdy sąd administracyjny przywróci termin na skutek wniesionej skargi.

Termin wejścia w życie

Projekt ustawy przewiduje, że nowe regulacje mają wejść w życie 14 dni od publikacji w Dzienniku Ustaw. Prace legislacyjne są na zaawansowanym etapie i Rada Ministrów planuje przyjęcie projektu jeszcze w trzecim kwartale 2025 roku.

Źródło: Bankier.pl