Niealimentacja a rola komorników

Zgodnie z przepisami kodeksu postępowania karnego, komornik może złożyć zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa niealimentacji, jednak nie ma prawa zaskarżyć decyzji o umorzeniu postępowania. To istotna luka prawna, która utrudnia egzekwowanie należnych alimentów.

Wpływ nowelizacji kodeksu karnego z 2017 roku

Po nowelizacji kodeksu karnego w 2017 r., która wprowadziła karalność zaległości alimentacyjnych powyżej określonej wysokości, liczba wszczętych postępowań gwałtownie wzrosła – z 45,3 tys. w 2017 r. do 122,2 tys. w 2018 r. Jednak z raportu Najwyższej Izby Kontroli z marca 2022 r. wynika, że w kolejnych latach liczby te zmalały względem 2018 r.

Przyczyny ograniczonej skuteczności dochodzenia

Raport NIK wskazuje, że jedną z głównych przyczyn skutecznej egzekucji alimentów jest umorzenie dochodzeń w około 22,3 proc. przypadków. W praktyce zdarza się, że nawet przy oczywistych dowodach prokuratura umarza postępowanie lub odmawia wszczęcia dochodzenia.

Problemy z zażaleniami komorników

Kolejnym problemem jest odmowa przyjmowania zażaleń złożonych przez komorników. Przykładowo, Prokuratura Rejonowa w Wejherowie oraz Pucku odmówiła wszczęcia postępowań z powodu braku uprawnienia komornika do składania zażaleń. To nie tylko ogranicza możliwości skutecznej egzekucji, ale i potęguje trudności w walce z niealimentacją.

„Komornik sądowy nie jest uprawniony do złożenia zażalenia na postanowienie o umorzeniu postępowania” — Prokuratura Rejonowa w Wejherowie i Pucku, cytowana przez „Rzeczpospolitą”

Wpływ na skuteczność egzekucji alimentów

Opisane bariery prawne powodują, że mimo wzrostu ścigania niealimentacji kilka lat temu, obecnie efektywność ścigania maleje. Luka w przepisach prawnych ogranicza narzędzia służące do skutecznej walki z dłużnikami alimentacyjnymi.