Zagrożenia dla instalacji fotowoltaicznych

Najczęstsze zagrożenia dla przydomowych instalacji fotowoltaicznych to uszkodzenia mechaniczne paneli wywołane przez wiatr lub grad, ryzyko podtopień instalacji naziemnych oraz przerwy w dostawach prądu wynikające z awarii sieci elektroenergetycznych. Ekstremalne warunki pogodowe, takie jak gwałtowne burze, grad czy fale upałów, coraz częściej wpływają na efektywność i trwałość systemów PV.

Blackouty i magazyny energii

Podczas blackoutu system PV automatycznie się wyłącza zgodnie z zasadami bezpieczeństwa, aby nie zasilać sieci w trakcie prac służb energetycznych. Oznacza to, że bez magazynu energii właściciel paneli pozostaje bez prądu, nawet gdy instalacja produkuje energię. Magazyn energii pozwala na jej gromadzenie i zasilanie najważniejszych urządzeń domowych w trybie awaryjnym.

„Instalacja nie może podawać prądu do sieci, gdy pracują nad nią służby energetyczne. Dlatego jedynym sposobem na utrzymanie zasilania w domu jest wyposażenie systemu w magazyn energii.” — Kamil Jeznach, dyrektor generalny Otovo w Polsce

Odporność na warunki klimatyczne i montaż

Projektowanie instalacji wymaga analizy lokalnych warunków klimatycznych i specyfiki podłoża. Instalacje dachowe muszą mieć odpowiednio dobrane systemy montażowe oraz konstrukcję odporną na obciążenia wiatrem i śniegiem, potwierdzoną badaniami i certyfikatami. Instalacje naziemne powinny mieć solidne fundamenty, drenaż i montaż powyżej potencjalnego poziomu zalania, aby chronić je przed podtopieniami.

Ważny jest dobór komponentów o podwyższonej wytrzymałości, zwłaszcza w regionach narażonych na silne zjawiska pogodowe, by zapobiegać uszkodzeniom i degradacji systemu.

Wpływ upałów i gradobicia na panele

Wysokie temperatury obniżają sprawność ogniw nawet o 15–20%, powodując wzrost oporności elektrycznej i ryzyko przegrzewania się inwertera. Dzięki odpowiedniej cyrkulacji powietrza i izolacji można ograniczyć negatywny wpływ upałów.

Panele są testowane pod kątem odporności na gradobicie zgodnie z normą IEC 61215, która wymaga odporności na uderzenia lodowych kulek o średnicy 25 mm. Mimo tego, silne gradobicia mogą powodować uszkodzenia, dlatego stosuje się osłony mechaniczne i ubezpieczenia dedykowane instalacjom fotowoltaicznym.

Bezpieczeństwo i monitoring

Nowoczesne instalacje wyposażone są w monitoring i automatyczne systemy bezpieczeństwa, które umożliwiają zdalne kontrolowanie stanu instalacji i reakcji na zmienne warunki pogodowe. Integracja z systemami ostrzegania meteorologicznego pozwala przygotować instalację na burze, grad czy silne wiatry.

Instalacje naziemne można dodatkowo zabezpieczyć poprzez ogrodzenia, drenaże oraz czujniki parametrów, które automatycznie wyłączają instalację w sytuacji zagrożenia, minimalizując ryzyko poważniejszej awarii.

Zalecenia dla użytkowników i serwisowanie

• Podczas burz i gradobicia nie ingerować w działającą instalację.
• Po powodzi odłączyć system zgodnie z instrukcją producenta.
• Wysokie temperatury wymagają zapewnienia dobrej cyrkulacji powietrza wokół paneli.
• Regularnie kontrolować instalację pod kątem uszkodzeń mechanicznych, dokumentować je dla celów ubezpieczenia.
• Zlecać regularne przeglądy sezonowe i serwis, szczególnie w regionach o ekstremalnych warunkach.

Dobry serwis instalacji zapewnia krótkie czasy reakcji na awarie oraz utrzymanie części zamiennych i gwarancji magazynów energii, co przekłada się na wydłużenie trwałości i niezawodności systemu.

Aspekty prawne i ubezpieczeniowe

Warto sprawdzić zakres ochrony ubezpieczeniowej zarówno paneli, jak i magazynów energii, zwłaszcza uwzględniając lokalizację instalacji — dachową lub naziemną. Polisa powinna chronić przed uszkodzeniami powodowanymi przez wiatr czy grad oraz pokrywać ewentualne szkody wyrządzone przez elementy instalacji np. jeśli uszkodzone fragmenty zagrażają otoczeniu.

Znaczenie inwestycji w zabezpieczenia

Zmiany klimatyczne powodują wzrost ryzyka awarii i przerw w dostawach energii, co wskazują również raporty, jak ENTSO-E "Winter Outlook 2024-2025". Inwestycja w magazyny energii i systemy backupowe to nie tylko podniesienie komfortu, ale także ekonomiczne uzasadnienie, minimalizujące skutki potencjalnych strat spowodowanych blackoutami.

"Częstym błędem jest niedoszacowanie obciążeń lub brak adaptacji projektu do specyfiki lokalnej. To właśnie na etapie projektowania decyduje się, jak instalacja poradzi sobie w kryzysowych warunkach." — Kamil Jeznach, dyrektor generalny Otovo w Polsce

Źródło: farmer.pl