Rosnący deficyt Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Według najnowszej prognozy prognozy wpływów i wydatków Funduszu Ubezpieczeń Społecznych na lata 2025–2029 przygotowanej przez ZUS, deficyt FUS w 2025 roku przekroczy 80 mld zł, a w 2029 roku może sięgnąć 115 mld zł w wariancie pośrednim, a nawet 170 mld zł w pesymistycznym scenariuszu. Już dzisiaj deficyt systematycznie się powiększa, co oznacza, że Fundusz będzie coraz bardziej zadłużony.Salda deficytu (w mld zł, ceny stałe 2023) według wariantu pośredniego to:

• 2025: –80,1 mld zł (2,2% PKB)
• 2026: –93,6 mld zł (2,5% PKB)
• 2027: –105,3 mld zł (2,7% PKB)
• 2028: –111,9 mld zł (2,8% PKB)
• 2029: –115,3 mld zł (2,8% PKB)

Największy wpływ deficytu mają emerytury i chorobowe

Kluczowymi czynnikami generującymi deficyt są fundusz emerytalny i fundusz chorobowy. W 2025 roku fundusz emerytalny przewiduje stratę ponad 104 mld zł, a do 2029 r. strata ta może wzrosnąć do 155 mld zł. Wydolność funduszu, czyli stosunek wpływów do wypłat, spadnie do 65%, co znaczy, że na każdą złotówkę wydaną na emerytury wpływa tylko 65 groszy ze składek i innych źródeł. Fundusz chorobowy generuje deficyt na poziomie 8–12 mld zł rocznie, głównie przez rosnące wydatki na zasiłki chorobowe i zwolnienia lekarskie.Fundusze rentowy i wypadkowy wykazują nadwyżki, ale pokrywają jedynie 15–22% strat emerytalnych i chorobowych.

Demografia wywiera presję na system

Problem główny to zmiany demograficzne: coraz mniej osób pracuje i płaci składki, a coraz więcej pobiera emerytury. W latach 2025–2029 liczba ubezpieczonych spadnie o około 236 tys., natomiast liczba osób w wieku poprodukcyjnym wzrośnie o 352 tys.W 2029 roku na 1000 osób pracujących przypadać będzie aż 437 emerytów, podczas gdy dziś jest to 408. Ten trend demograficzny istotnie pogarsza bilans Funduszu.

Składki nie pokrywają wydatków – resztę dopłaca budżet

W 2029 roku wpływy składkowe do funduszu emerytalnego wyniosą około 295 mld zł, a wydatki sięgną 451 mld zł. Brakuje więc 156 mld zł, które dopłacone zostaną z budżetu państwa, czyli przez wszystkich podatników.Oznacza to, że system emerytalny w dużej mierze utrzymuje się już nie dzięki samym składkom, ale dzięki dotacjom publicznym.

Waloryzacja emerytur kosztuje miliardy

ZUS wskazuje, że każde podniesienie wskaźnika waloryzacji emerytur o 1 punkt procentowy podnosi koszty Funduszu o 22 mld zł do 2029 roku. To stawia rząd przed trudnym wyborem między oczekiwaniami emerytów a realnymi możliwościami budżetu.

Czy system emerytalny jest zagrożony?

Oficjalnie ZUS podkreśla, że Fundusz Ubezpieczeń Społecznych pozostaje stabilny, ale wykazuje tendencje deficytowe, bo jest zasilany dotacjami z budżetu państwa, które umożliwiają wypłatę świadczeń w terminie.Jednak rosnąca dziura oznacza większe obciążenia dla podatników i ryzyko związane z przyszłymi ograniczeniami w waloryzacji czy wypłatach. To sygnał, że bieżący model emerytalny wymaga zmian lub uzupełnienia przez dodatkowe oszczędzanie indywidualne.

Co czeka obecnych i przyszłych emerytów?

Obecni emeryci mogą liczyć na wypłaty, chociaż waloryzacje mogą być skromniejsze. Dla przyszłych emerytów perspektywy są mniej optymistyczne – system coraz bardziej zależy od decyzji politycznych i kondycji finansów publicznych. Planowanie dodatkowych źródeł oszczędzania i zabezpieczenia emerytalnego staje się coraz ważniejsze.

Na deficyt roczny FUS w prognozowanym okresie wpływa przede wszystkim deficyt i jego rozmiar w funduszu emerytalnym i w funduszu chorobowym — Zbigniew Derdziuk, prezes ZUS

Źródło: Forsal.pl