Kwalifikacja wojskowa w Polsce – kto musi się stawić?
Kwalifikacja wojskowa w 2025 roku obejmuje mężczyzn kończących 19 lat oraz kobiety posiadające kwalifikacje istotne dla obronności państwa, na przykład medyczne. Procedura polega na badaniach lekarskich i ocenie komisji wojskowej, która po analizie dokumentacji decyduje o przyznaniu odpowiedniej kategorii wojskowej.
Kategorie wojskowe – co oznaczają?
System kwalifikacji wyróżnia cztery główne kategorie:
- A – zdolny do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju i wojny,
- B – czasowo niezdolny, wymaga ponownej oceny po określonym czasie,
- D – niezdolny do czynnej służby w czasie pokoju, ale powoływany w razie wojny,
- E – całkowicie i trwale niezdolny do służby wojskowej, zarówno w czasie pokoju, jak i wojny.
Choroby i wady dyskwalifikujące ze służby wojskowej
Decydujące są konkretne schorzenia i urazy, które mogą skutkować nadaniem kategorii D lub E. Poniżej najważniejsze grupy:
Budowa ciała
- wzrost poniżej 150 cm z zaburzeniami proporcji – kategoria D,
- słaba budowa ciała upośledzająca funkcje organizmu – kategoria D lub E (cięższe przypadki),
- otyłość III stopnia – kategoria D lub E,
- transseksualizm i obojnactwo – kategoria E,
- odwrotne położenie trzewi z zaburzeniami funkcji – kategoria D.
Choroby oczu i zaburzenia wzroku
- całkowita ślepota lub brak obu gałek ocznych,
- poważne wady takie jak jaskra,
- przewlekłe choroby powiek i spojówek skutkujące wysychaniem rogówek,
- zniekształcenia powiek ograniczające ruch gałki ocznej.
Zaburzenia słuchu
- jednostronna lub obustronna głuchota,
- uszkodzenia błony bębenkowej,
- znaczne przytępienie słuchu,
- zwężenie przewodu słuchowego.
Choroby przewlekłe
- cukrzyca,
- nadciśnienie tętnicze II i III stopnia,
- przewlekła choroba niedokrwienna serca,
- schorzenia układu krążenia i oddechowego znacząco ograniczające sprawność.
Choroby skóry i deformacje
- przewlekłe choroby skóry ograniczające sprawność lub szpecące,
- znacznie szpecące blizny,
- torbiele włosowe nawracające po wielu operacjach,
- ciała obce w tkankach utrudniające funkcjonowanie.
Schorzenia układu kostnego i deformacje ciała
- zniekształcenia czaszki lub ubytki w kościach czaszki upośledzające sprawność,
- skolioza II i III stopnia,
- wady kręgosłupa (wrodzone lub nabyte),
- zniekształcenie obojczyka ograniczające ruchomość barku,
- garb znacznie upośledzający sprawność ruchową.
Choroby neurologiczne i inne
- przepukliny mózgu,
- schorzenia naczyń limfatycznych lub węzłów chłonnych upośledzające funkcjonowanie,
- zniekształcenia języka utrudniające mowę i połykanie.
Podstawa prawna
Pełne i szczegółowe wytyczne są zawarte w Rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z 25 marca 2024 roku dotyczącym orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich. Podczas kwalifikacji kluczowa jest dokumentacja medyczna potwierdzająca stałość i nasilenie chorób.
"Przewlekłość i nawracający charakter schorzeń mają decydujące znaczenie przy ocenie zdolności do służby wojskowej" — ekspert wojskowej komisji lekarskiej